ਗੁਣਤ੍ਰਯਵਿਭਾਗਯੋਗ
ਅਥ ਚਤੁਰ੍ਦਸ਼ੋऽਧ੍ਯਾਯ
ਸ਼੍ਲੋਕ 1
ਸ਼੍ਰੀਭਗਵਾਨੁਵਾਚ |
ਪਰਂ ਭੂਯਃ ਪ੍ਰਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਜ੍ਞਾਨਾਨਾਂ ਜ੍ਞਾਨਮੁਤ੍ਤਮਮ੍ |
ਯਜ੍ਜ੍ਞਾਤ੍ਵਾ ਮੁਨਯਃ ਸਰ੍ਵੇ ਪਰਾਂ ਸਿਦ੍ਧਿਮਿਤੋ ਗਤਾਃ ||੧੪-੧||
Translation
ਸ਼੍ਰੀ ਭਗਵਾਨ ਨੇ ਕਿਹਾ - ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੁਬਾਰਾ ਉਸ ਪਰਮ ਗਿਆਨ ਦੇ ਬਾਰੇ ਵਿੱਚ ਦੱਸਾਂਗਾ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਗਿਆਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸਰਵੋਤਮ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਜਾਣ ਕੇ ਸਾਰੇ ਰਿਸ਼ੀ ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਛੱਡਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪਰਮ ਸਫਲਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਗਏ ਹਨ
ਸ਼੍ਲੋਕ 2
ਇਦਂ ਜ੍ਞਾਨਮੁਪਾਸ਼੍ਰਿਤ੍ਯ ਮਮ ਸਾਧਰ੍ਮ੍ਯਮਾਗਤਾਃ |
ਸਰ੍ਗੇऽਪਿ ਨੋਪਜਾਯਨ੍ਤੇ ਪ੍ਰਲਯੇ ਨ ਵ੍ਯਥਨ੍ਤਿ ਚ ||੧੪-੨||
Translation
ਇਸ ਗਿਆਨ ਦੀ ਸ਼ਰਨ ਲੈ ਕੇ ਜੋ ਲੋਕ ਮੇਰੇ ਸਰੂਪ (ਸਰਧਾਮ) ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੇ ਅਰੰਭ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਨਹੀਂ ਲੈਂਦੇ ਅਤੇ ਨਾਸ਼ ਦੇ ਸਮੇਂ ਦੁਖੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ
ਸ਼੍ਲੋਕ 3
ਮਮ ਯੋਨਿਰ੍ਮਹਦ੍ ਬ੍ਰਹ੍ਮ ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਗਰ੍ਭਂ ਦਧਾਮ੍ਯਹਮ੍ |
ਸਮ੍ਭਵਃ ਸਰ੍ਵਭੂਤਾਨਾਂ ਤਤੋ ਭਵਤਿ ਭਾਰਤ ||੧੪-੩||
Translation
ਹੇ ਭਾਰਤ! ਮੇਰੀ ਮਹਾਦ ਬ੍ਰਹਮਰੂਪ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਯੋਨੀ (ਭੂਤਾਂ ਦੀ) ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਮੈਂ ਗਰਭ ਧਾਰਨ ਕਰਦਾ ਹਾਂ; ਇਸ ਤੋਂ ਸਾਰੇ ਭੂਤ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ
ਸ਼੍ਲੋਕ 4
ਸਰ੍ਵਯੋਨਿषੁ ਕੌਨ੍ਤੇਯ ਮੂਰ੍ਤਯਃ ਸਮ੍ਭਵਨ੍ਤਿ ਯਾਃ |
ਤਾਸਾਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮ ਮਹਦ੍ਯੋਨਿਰਹਂ ਬੀਜਪ੍ਰਦਃ ਪਿਤਾ ||੧੪-੪||
Translation
ਹੇ ਕੋਨਤੇਯਾ! ਸਾਰੀਆਂ ਮੂਰਤੀਆਂ (ਸਰੀਰ) ਜੋ ਸਾਰੇ ਜਨਮਾਂ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਨਮ ਭਾਵ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਾਰਿਆਂ ਦਾ ਗਰਭ ਮਹਾਦਬ੍ਰਹਮਾ ਹੈ ਅਤੇ ਮੈਂ ਹੀ ਪਿਤਾ ਹਾਂ ਜੋ ਬੀਜ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕਰਦਾ ਹਾਂ
ਸ਼੍ਲੋਕ 5
ਸਤ੍ਤ੍ਵਂ ਰਜਸ੍ਤਮ ਇਤਿ ਗੁਣਾਃ ਪ੍ਰਕृਤਿਸਮ੍ਭਵਾਃ |
ਨਿਬਧ੍ਨਨ੍ਤਿ ਮਹਾਬਾਹੋ ਦੇਹੇ ਦੇਹਿਨਮਵ੍ਯਯਮ੍ ||੧੪-੫||
Translation
ਹੇ ਮਹਾਨ ਸ਼ਸਤ੍ਰਧਾਰੀ! ਸਤ, ਰਜ ਅਤੇ ਤਮ, ਕੁਦਰਤ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਇਹ ਤਿੰਨ ਗੁਣ ਸਰੀਰਕ ਆਤਮਾ ਨੂੰ ਸਰੀਰ ਨਾਲ ਜੋੜਦੇ ਹਨ
ਸ਼੍ਲੋਕ 6
ਤਤ੍ਰ ਸਤ੍ਤ੍ਵਂ ਨਿਰ੍ਮਲਤ੍ਵਾਤ੍ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਕਮਨਾਮਯਮ੍ |
ਸੁਖਸਙ੍ਗੇਨ ਬਧ੍ਨਾਤਿ ਜ੍ਞਾਨਸਙ੍ਗੇਨ ਚਾਨਘ ||੧੪-੬||
Translation
ਹੇ ਪਾਪ ਰਹਿਤ ਅਰਜੁਨ! ਇਹਨਾਂ (ਤਿੰਨਾਂ) ਵਿੱਚੋਂ, ਸਤਗੁਣ, ਸ਼ੁੱਧ, ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਅਤੇ ਅਨਾਮਿਆ (ਮਾਦ ਤੋਂ ਰਹਿਤ, ਵਿਕਾਰਾਂ ਤੋਂ ਰਹਿਤ) ਹੈ; (ਉਹ ਜੀਵ ਨੂੰ) ਸੁਖ ਤੇ ਗਿਆਨ ਦੇ ਮੋਹ ਨਾਲ ਜੋੜਦਾ ਹੈ
ਸ਼੍ਲੋਕ 7
ਰਜੋ ਰਾਗਾਤ੍ਮਕਂ ਵਿਦ੍ਧਿ ਤृष੍ਣਾਸਙ੍ਗਸਮੁਦ੍ਭਵਮ੍ |
ਤਨ੍ਨਿਬਧ੍ਨਾਤਿ ਕੌਨ੍ਤੇਯ ਕਰ੍ਮਸਙ੍ਗੇਨ ਦੇਹਿਨਮ੍ ||੧੪-੭||
Translation
ਹੇ ਕੋਨਤੇਯਾ! ਰਜੋਗੁਣ ਨੂੰ ਰਾਗ ਦਾ ਰੂਪ ਜਾਣੋ, ਜੋ ਲਾਲਸਾ ਅਤੇ ਮੋਹ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਉਹ ਸਰੀਰਕ ਆਤਮਾ ਨੂੰ ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਮੋਹ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹਦਾ ਹੈ
ਸ਼੍ਲੋਕ 8
ਤਮਸ੍ਤ੍ਵਜ੍ਞਾਨਜਂ ਵਿਦ੍ਧਿ ਮੋਹਨਂ ਸਰ੍ਵਦੇਹਿਨਾਮ੍ |
ਪ੍ਰਮਾਦਾਲਸ੍ਯਨਿਦ੍ਰਾਭਿਸ੍ਤਨ੍ਨਿਬਧ੍ਨਾਤਿ ਭਾਰਤ ||੧੪-੮||
Translation
ਅਤੇ ਹੇ ਭਾਰਤ! ਜਾਣੋ ਕਿ ਤਮੋਗੁਣ ਅਗਿਆਨ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ; ਜੋ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਮੋਹ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਉਹ ਜੀਵ ਨੂੰ ਬੇਪਰਵਾਹੀ, ਆਲਸ ਅਤੇ ਨੀਂਦ ਰਾਹੀਂ ਬੰਨ੍ਹਦਾ ਹੈ
ਸ਼੍ਲੋਕ 9
ਸਤ੍ਤ੍ਵਂ ਸੁਖੇ ਸਞ੍ਜਯਤਿ ਰਜਃ ਕਰ੍ਮਣਿ ਭਾਰਤ |
ਜ੍ਞਾਨਮਾਵृਤ੍ਯ ਤੁ ਤਮਃ ਪ੍ਰਮਾਦੇ ਸਞ੍ਜਯਤ੍ਯੁਤ ||੧੪-੯||
Translation
ਹੇ ਭਾਰਤ! ਸਤਵ ਗੁਣ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ੀ ਅਤੇ ਰਜੋ ਗੁਣ ਕਰਮ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਤਮੋ ਗੁਣ ਗਿਆਨ ਨੂੰ ਢੱਕ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਜੀਵ ਨੂੰ ਬੇਹੋਸ਼ੀ ਦੀ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਬਣਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ
ਸ਼੍ਲੋਕ 10
ਰਜਸ੍ਤਮਸ਼੍ਚਾਭਿਭੂਯ ਸਤ੍ਤ੍ਵਂ ਭਵਤਿ ਭਾਰਤ |
ਰਜਃ ਸਤ੍ਤ੍ਵਂ ਤਮਸ਼੍ਚੈਵ ਤਮਃ ਸਤ੍ਤ੍ਵਂ ਰਜਸ੍ਤਥਾ ||੧੪-੧੦||
Translation
ਹੇ ਭਾਰਤ! ਕਦੇ ਰਜਾਂ ਅਤੇ ਤਮ ਨੂੰ ਦਬਾਉਣ ਨਾਲ ਸਤਵ ਗੁਣ ਵਧਦਾ ਹੈ, ਕਦੇ ਰਾਜਸ ਅਤੇ ਸਤਵ ਨੂੰ ਦਬਾਉਣ ਨਾਲ ਤਮ ਗੁਣ ਵਧਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਕਦੇ ਤਮ ਅਤੇ ਸਤਵ ਨੂੰ ਦਬਾਉਣ ਨਾਲ ਰਜੋ ਗੁਣ ਵਧਦਾ ਹੈ
ਸ਼੍ਲੋਕ 11
ਸਰ੍ਵਦ੍ਵਾਰੇषੁ ਦੇਹੇऽਸ੍ਮਿਨ੍ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਉਪਜਾਯਤੇ |
ਜ੍ਞਾਨਂ ਯਦਾ ਤਦਾ ਵਿਦ੍ਯਾਦ੍ਵਿਵृਦ੍ਧਂ ਸਤ੍ਤ੍ਵਮਿਤ੍ਯੁਤ ||੧੪-੧੧||
Translation
ਜਦੋਂ ਇਸ ਸਰੀਰ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ਿਆਂ ਵਿੱਚ ਗਿਆਨ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਭਾਵ, ਸਾਰੀਆਂ ਇੰਦਰੀਆਂ ਵਿੱਚ, ਤਦ ਜਾਣ ਲਵੋ ਕਿ ਸਤਗੁਣ ਵਧਿਆ ਹੈ
ਸ਼੍ਲੋਕ 12
ਲੋਭਃ ਪ੍ਰਵृਤ੍ਤਿਰਾਰਮ੍ਭਃ ਕਰ੍ਮਣਾਮਸ਼ਮਃ ਸ੍ਪृਹਾ |
ਰਜਸ੍ਯੇਤਾਨਿ ਜਾਯਨ੍ਤੇ ਵਿਵृਦ੍ਧੇ ਭਰਤਰ੍षਭ ||੧੪-੧੨||
Translation
ਹੇ ਮਹਾਨ ਭਾਰਤ! ਜਦੋਂ ਰਜੋਗੁਣ ਵਧਦਾ ਹੈ, ਲਾਲਚ, ਪ੍ਰਵਿਰਤੀ (ਆਮ ਇਰਾਦਾ), ਕਰਮ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ, ਸ਼ਰਮ ਅਤੇ ਇੱਛਾ ਦੀ ਘਾਟ, ਇਹ ਸਭ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ
ਸ਼੍ਲੋਕ 13
ਅਪ੍ਰਕਾਸ਼ੋऽਪ੍ਰਵृਤ੍ਤਿਸ਼੍ਚ ਪ੍ਰਮਾਦੋ ਮੋਹ ਏਵ ਚ |
ਤਮਸ੍ਯੇਤਾਨਿ ਜਾਯਨ੍ਤੇ ਵਿਵृਦ੍ਧੇ ਕੁਰੁਨਨ੍ਦਨ ||੧੪-੧੩||
Translation
ਹੇ ਕੁਰੂਨੰਦਨ! ਜਦੋਂ ਤਮੋਗੁਣ ਵਧਦਾ ਹੈ, ਹਨੇਰਾ, ਉਦਾਸੀਨਤਾ, ਲਾਪਰਵਾਹੀ ਅਤੇ ਮੋਹ ਸਭ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ
ਸ਼੍ਲੋਕ 14
ਯਦਾ ਸਤ੍ਤ੍ਵੇ ਪ੍ਰਵृਦ੍ਧੇ ਤੁ ਪ੍ਰਲਯਂ ਯਾਤਿ ਦੇਹਭृਤ੍ |
ਤਦੋਤ੍ਤਮਵਿਦਾਂ ਲੋਕਾਨਮਲਾਨ੍ਪ੍ਰਤਿਪਦ੍ਯਤੇ ||੧੪-੧੪||
Translation
ਜਦੋਂ ਇਹ ਜੀਵ (ਦੇਹਿਭ੍ਰਤ) ਸਤਗੁਣ ਦੇ ਵਾਧੇ ਕਾਰਨ ਮਰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਦ ਚੰਗੇ ਕਰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਪਵਿੱਤਰ ਸੰਸਾਰ ਅਰਥਾਤ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚ ਜਾਂਦੇ ਹਨ
ਸ਼੍ਲੋਕ 15
ਰਜਸਿ ਪ੍ਰਲਯਂ ਗਤ੍ਵਾ ਕਰ੍ਮਸਙ੍ਗਿषੁ ਜਾਯਤੇ |
ਤਥਾ ਪ੍ਰਲੀਨਸ੍ਤਮਸਿ ਮੂਢਯੋਨਿषੁ ਜਾਯਤੇ ||੧੪-੧੫||
Translation
ਰਜੋਗੁਣ ਦੀ ਤਰੱਕੀ ਦੌਰਾਨ ਮਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਮਨੁੱਖਾ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਤਮੋਗੁਣ ਦੀ ਤਰੱਕੀ (ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ) ਉਹ ਮੂਰਖਤਾ ਦੇ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਲੈਂਦਾ ਹੈ
ਸ਼੍ਲੋਕ 16
ਕਰ੍ਮਣਃ ਸੁਕृਤਸ੍ਯਾਹੁਃ ਸਾਤ੍ਤ੍ਵਿਕਂ ਨਿਰ੍ਮਲਂ ਫਲਮ੍ |
ਰਜਸਸ੍ਤੁ ਫਲਂ ਦੁਃਖਮਜ੍ਞਾਨਂ ਤਮਸਃ ਫਲਮ੍ ||੧੪-੧੬||
Translation
ਸ਼ੁਭ ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਫਲ ਨੂੰ ਸ਼ੁੱਧ ਅਤੇ ਸ਼ੁੱਧ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ; ਰਜੋਗੁਣ ਦਾ ਨਤੀਜਾ ਦੁੱਖ ਹੈ ਅਤੇ ਤਮੋਗੁਣ ਦਾ ਨਤੀਜਾ ਅਗਿਆਨਤਾ ਹੈ
ਸ਼੍ਲੋਕ 17
ਸਤ੍ਤ੍ਵਾਤ੍ਸਞ੍ਜਾਯਤੇ ਜ੍ਞਾਨਂ ਰਜਸੋ ਲੋਭ ਏਵ ਚ |
ਪ੍ਰਮਾਦਮੋਹੌ ਤਮਸੋ ਭਵਤੋऽਜ੍ਞਾਨਮੇਵ ਚ ||੧੪-੧੭||
Translation
ਗਿਆਨ ਸਤ ਗੁਣ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਰਜੋਗੁਣ ਲਾਲਚ ਵੱਲ ਲੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਤਮੋਗੁਣ ਲਾਪਰਵਾਹੀ, ਮੋਹ ਅਤੇ ਅਗਿਆਨਤਾ ਵੱਲ ਲੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ
ਸ਼੍ਲੋਕ 18
ਊਰ੍ਧ੍ਵਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ ਸਤ੍ਤ੍ਵਸ੍ਥਾ ਮਧ੍ਯੇ ਤਿष੍ਠਨ੍ਤਿ ਰਾਜਸਾਃ |
ਜਘਨ੍ਯਗੁਣਵृਤ੍ਤਿਸ੍ਥਾ ਅਧੋ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ ਤਾਮਸਾਃ ||੧੪-੧੮||
Translation
ਸਤਗੁਣ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਪੁਰਸ਼ ਉੱਚੇ (ਸੰਸਾਰਾਂ) ਵਿੱਚ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਰਾਜਸਿਕ ਲੋਕ ਮੱਧ (ਮਨੁੱਖੀ ਸੰਸਾਰ) ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਤਮੋਗੁਣ ਦੀਆਂ ਅਤਿ ਨੀਚ ਪ੍ਰਵਿਰਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਤਾਮਸਿਕ ਲੋਕ ਅਧੋਗਤੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ
ਸ਼੍ਲੋਕ 19
ਨਾਨ੍ਯਂ ਗੁਣੇਭ੍ਯਃ ਕਰ੍ਤਾਰਂ ਯਦਾ ਦ੍ਰष੍ਟਾਨੁਪਸ਼੍ਯਤਿ |
ਗੁਣੇਭ੍ਯਸ਼੍ਚ ਪਰਂ ਵੇਤ੍ਤਿ ਮਦ੍ਭਾਵਂ ਸੋऽਧਿਗਚ੍ਛਤਿ ||੧੪-੧੯||
Translation
ਜਦੋਂ ਦਰਸ਼ਕ ਤਿੰਨਾਂ ਗੁਣਾਂ ਤੋਂ ਬਿਨਾ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਨੂੰ ਕਰਤਾ ਨਹੀਂ ਦੇਖਦਾ, ਭਾਵ ਤਿੰਨਾਂ ਗੁਣਾਂ ਤੋਂ ਪਰੇ ਮੇਰੇ ਤੱਤ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਸਮਝਦਾ ਅਤੇ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦਾ, ਤਦ ਉਹ ਮੇਰੇ ਸਰੂਪ ਨੂੰ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ
ਸ਼੍ਲੋਕ 20
ਗੁਣਾਨੇਤਾਨਤੀਤ੍ਯ ਤ੍ਰੀਨ੍ਦੇਹੀ ਦੇਹਸਮੁਦ੍ਭਵਾਨ੍ |
ਜਨ੍ਮਮृਤ੍ਯੁਜਰਾਦੁਃਖੈਰ੍ਵਿਮੁਕ੍ਤੋऽਮृਤਮਸ਼੍ਨੁਤੇ ||੧੪-੨੦||
Translation
ਇਹ ਸਥੂਲ ਪੁਰਸ਼, ਸਰੀਰ ਦੀ ਉਤਪਤੀ ਕਾਰਨ ਤਿੰਨ ਗੁਣਾਂ ਤੋਂ ਪਰੇ ਹੋ ਕੇ, ਅਮਰਤਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਜਨਮ, ਮੌਤ, ਬੁਢਾਪੇ ਅਤੇ ਦੁੱਖਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ
ਸ਼੍ਲੋਕ 21
ਅਰ੍ਜੁਨ ਉਵਾਚ |
ਕੈਰ੍ਲਿਙ੍ਗੈਸ੍ਤ੍ਰੀਨ੍ਗੁਣਾਨੇਤਾਨਤੀਤੋ ਭਵਤਿ ਪ੍ਰਭੋ |
ਕਿਮਾਚਾਰਃ ਕਥਂ ਚੈਤਾਂਸ੍ਤ੍ਰੀਨ੍ਗੁਣਾਨਤਿਵਰ੍ਤਤੇ ||੧੪-੨੧||
Translation
ਅਰਜੁਨ ਨੇ ਕਿਹਾ- ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ! ਇਨ੍ਹਾਂ ਤਿੰਨਾਂ ਗੁਣਾਂ ਤੋਂ ਪਰੇ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਮਨੁੱਖ ਕੀ ਗੁਣ ਰੱਖਦਾ ਹੈ? ਉਹ ਕਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਵਿਵਹਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ? ਅਤੇ, ਉਹ ਇਨ੍ਹਾਂ ਤਿੰਨਾਂ ਗੁਣਾਂ ਤੋਂ ਪਰੇ ਕਿਨ੍ਹਾਂ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ?
ਸ਼੍ਲੋਕ 22, 23, 24, 25
ਸ਼੍ਰੀਭਗਵਾਨੁਵਾਚ |
ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਂ ਚ ਪ੍ਰਵृਤ੍ਤਿਂ ਚ ਮੋਹਮੇਵ ਚ ਪਾਣ੍ਡਵ |
ਨ ਦ੍ਵੇष੍ਟਿ ਸਮ੍ਪ੍ਰਵृਤ੍ਤਾਨਿ ਨ ਨਿਵृਤ੍ਤਾਨਿ ਕਾਙ੍ਕ੍ਸ਼ਤਿ ||੧੪-੨੨||
ਉਦਾਸੀਨਵਦਾਸੀਨੋ ਗੁਣੈਰ੍ਯੋ ਨ ਵਿਚਾਲ੍ਯਤੇ |
ਗੁਣਾ ਵਰ੍ਤਨ੍ਤ ਇਤ੍ਯੇਵਂ ਯੋऽਵਤਿष੍ਠਤਿ ਨੇਙ੍ਗਤੇ ||੧੪-੨੩||
ਸਮਦੁਃਖਸੁਖਃ ਸ੍ਵਸ੍ਥਃ ਸਮਲੋष੍ਟਾਸ਼੍ਮਕਾਞ੍ਚਨਃ |
ਤੁਲ੍ਯਪ੍ਰਿਯਾਪ੍ਰਿਯੋ ਧੀਰਸ੍ਤੁਲ੍ਯਨਿਨ੍ਦਾਤ੍ਮਸਂਸ੍ਤੁਤਿਃ ||੧੪-੨੪||
ਮਾਨਾਪਮਾਨਯੋਸ੍ਤੁਲ੍ਯਸ੍ਤੁਲ੍ਯੋ ਮਿਤ੍ਰਾਰਿਪਕ੍ਸ਼ਯੋਃ |
ਸਰ੍ਵਾਰਮ੍ਭਪਰਿਤ੍ਯਾਗੀ ਗੁਣਾਤੀਤਃ ਸ ਉਚ੍ਯਤੇ ||੧੪-੨੫||
Translation
ਸ਼੍ਰੀ ਭਗਵਾਨ ਨੇ ਕਿਹਾ- ਹੇ ਪਾਂਡਵ! (ਸਿਆਣਾ ਮਨੁੱਖ) ਉਹਨਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋ ਕੇ ਵੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼, ਝੁਕਾਅ ਅਤੇ ਮੋਹ ਨਾਲ ਨਫ਼ਰਤ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ ਅਤੇ ਸੰਨਿਆਸ ਲੈਣ ਵੇਲੇ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਤਾਂਘ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ. .. . ਜੋ ਇੱਕ ਉਦਾਸੀਨ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬੈਠਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਗੁਣਾਂ ਤੋਂ ਵਿਗੜਿਆ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦਾ ਅਤੇ ਇਹ ਜਾਣ ਕੇ ਸਥਿਰ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ "ਗੁਣ ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿਹਾਰ ਕਰਦੇ ਹਨ" ਅਤੇ ਉਸ ਪਦਵੀ ਤੋਂ ਧਿਆਨ ਨਹੀਂ ਹਟਦਾ ਜਿਹੜਾ ਮਨੁੱਖ (ਰੂਪ ਵਿਚ) ਤੰਦਰੁਸਤ ਹੈ, ਉਹ ਸੁਖ-ਗ਼ਮੀ ਵਿਚ ਬਰਾਬਰ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਮਿੱਟੀ, ਪੱਥਰ ਅਤੇ ਸੋਨੇ ਵਿਚ ਬਰਾਬਰ ਦੀ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖਦਾ ਹੈ; ਅਜਿਹਾ ਬਹਾਦਰ ਮਨੁੱਖ ਕੀ ਪਸੰਦ ਅਤੇ ਨਾਪਸੰਦ ਹੈ ਅਤੇ ਆਲੋਚਨਾ ਅਤੇ ਸਵੈ-ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਨੂੰ ਬਰਾਬਰ ਸਮਝਦਾ ਹੈ. .. . ਜੋ ਇੱਜ਼ਤ ਅਤੇ ਬੇਇੱਜ਼ਤੀ ਵਿੱਚ ਬਰਾਬਰ ਹੈ; ਦੁਸ਼ਮਣ ਅਤੇ ਮਿੱਤਰ ਦੇ ਪੱਖ ਵਿੱਚ ਬਰਾਬਰਤਾ ਹੈ, ਅਜਿਹੇ ਵਿਅਕਤੀ ਜੋ ਸ਼ੁਰੂ ਤੋਂ ਹੀ ਸਭ ਕੁਝ ਤਿਆਗ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਉਸ ਨੂੰ ਗੁਣੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ
More than just reading—
Create your own meditative videos.
Transform sacred verses into beautiful, cinematic videos to share with the world. Choose your background, add chanting audio, and spread the light of the Gita in a modern format.
Download the app for these features
- High-quality background artwork
- Synced Sanskrit & Meaning text
- Immersive Chanting & Music
.jpg)
experience the deep immersion
Embark on a cinematic spiritual journey with the full version of Nitya Gita. High-quality chanting, authentic translations, and a peaceful meditation sanctuary in the palm of your hand.
